The Blog

Придобивки и ризици од диетите со низок внес на јаглехидрати


Популаризирани преку Аткинс диетата и други слични на неа, диетите со низок внес на јаглехидрати се познати за брзо ослободување од вишокот на килограми. Иако многумина не се согласуваат со овој начин на исхрана (вклучувајќи ме и мене), одредени истражувања покажуваат дека избалансираните диети со мал внес на јаглехидрати не се толку штетни за телото и во одредени ситуации можат да донесат одредени придобивки (секако доколку се изведуваат правилно).

Всушност, одредени диети од ваков тип, како што е Кето диетата, не само што се ефикасни за губење на вишокот килограми, туку подобруваат и некои други аспекти од здравјето (шеќер во крвта, невролошкото здравје и хормоналната рамнотежа).

Што е диета со низок внес на јаглехидрати?!

Диета со низок внес на јаглехидрати е диета која ги ограничува јагленохидратните храни – храна со додаден шеќер, зрна, скробниот зеленчук и овошјето – а ја нагласува храната богата со протеини и масти. Диетите со низок внес на јаглехидрати не се ништо ново и се користат медицината за различни цели повеќе од еден век. Веќе со децении се вршат истражувања за овие диети и е докажано дека се поврзани со одредени придобивки:

  • Брзо губење на тежината
  • Намален глад
  • Подобра контрола над инсулинот и шеќерот во крвта
  • Подобрени когнитивни перформанси
  • Намален ризик за срцеви заболувања
  • Намален ризик за одредени типови на рак

Придобивките од диетите со низок внес на јаглехидрати главно се должат на намалување или во одредени ситуации целосна елиминација на глукозата. Глукозата или други молекули кои можат да се претворат во глукоза, се наоѓаат во секоја храна која содржи јаглехидрати – без разлика дали се зрна, мешунки, скробен зеленчук, овошје и засладувачи од сите видови.

Овие диети се ефикасни бидејќи дозволуваат глукозата да се истроши брзо и кога залихите на глукоза ќе се намалат, нашето тело почнува да ги користи мастите како извор на енергија. Нашите тела вообичаено работат на глукоза или шеќер за енергија, но не можеме сами да си произведеме глукоза. Откако глукозата од јаглехидратите повеќе не е достапна за енергија, почнуваме да ги согоруваме складираните масти. Ова е причината зошто овие диети често доведуваат до брзо губење на тежината и други метаболитички подобрувања во релативно краток временски период.

Разлики во диетите со низок внес на јаглехидрати: Богати со масти VS Богати со протеини

Луѓето можат да мислат на различни работи кога се работи за овие диети, што создава конфузија околку тоа како би можела да изгледа една диета од ваков тип. Па тука се поставува прашањето, кој тип на диета од ваков тип е почеста и поповолна, онаа со повисок внес на масти или онаа со повисок внес на протеини?!

Висок внес на масти – низок внес на јаглехидрати (Кето диета)

Кетогена исхрана – една форма на многу ниска употреба на јаглехидрати –  е диета со многу масти која строго ги елиминира речиси сите извори на глукоза, со цел да го стави телото во “режим на горење на маснотии”, исто така наречен нутритивна кетоза.

Кетогените диети се користат уште од 1920-та година, за лекување на пациентите со епилепсија. Тие имаат добро документирани придобивки, меѓу кои лекувањето на епилепсија, брзото губење на килограми и намалување на ризикот од дијабетес. Исто така докажано е дека оваа диета може да има позитивни ефекти врз телесните масти, шеќерот во крвта, нивото на холестерол, нивото на глад и невролошкото здравје.

  • Кога ја следите традиционалната кетогена исхрана, конзумирате околу 75% од дневните калории од здравите масти, само 5% од јаглехидратите и околу 20% од протеините.
  • Кетогените диети го ограничуваат дневниот внес на непотребни јаглехидрати на само 20-30 грама (нето-јаглехидратите се количество на остатоци од јаглехидрати кога влакното се одзема од вкупните јаглехидрати)
  • Додека кето-диетата е одлично погодна за вистинскиот тип на личност, многу луѓе ќе доживеат одлични резултати кога ќе јадат изменета кето диета, која е малку повисока во јаглехидратите, или “кето-велосипедирање (carb-cycling)”, во која тие го зголемуваат внесот на јаглехидрати на одредени денови во неделата.
  • Во споредба со протеинските диети, кетогената исхрана се смета за умерена во погледот на внес на протеини. Важно е да не се претера со внесот на протеини во кето исхраната, бидејќи тоа може да се испречи во патот на телото за влез во кетоза.

Висок внес на протеини – низок внес на јаглехидрати

Општо земено, луѓето кои не го контролираат својот внес на протеини, обично конзумираат 15-25 проценти од дневните калории од протеинска храна. Ако одлучите да ја следите високо протеинската исхрана, вашата исхрана ќе треба да се состои од 35% протеини, 20% или помалку јаглехидрати и околу 45% масти. Со секој оброк ќе треба да вклучите 1-2 порции кои ќе содржат риба или месо.

8 предности на диетите со низок внес на јаглехидрати

1. Брзо губење на тежината

Кога станува збор за намалувањето на тежината, броењето на калории е лудо, но менувањето на вниманието кон тоа каква храна јадеме може да ја направи сета разлика. Овие диети имаат репутација за брзо губење на тежината и тоа без чувство на глад или потреба од броење на калориите.

2. Подобра когнитивна функција

Колку повеќе јаглехидрати и шеќери јадеме, толку помалку здрави масти конзумираме. Ова е проблематично затоа што ни требаат здрави масти за правилна функција на мозокот, контрола на расположението и регулација на хормоните. Шеќерите и оброците богати со јаглехидрати  може да направат да се чувствуваме будни и полни со енергија, но тоа чувство не трае долго и за брзо таа енергија ја губиме.

3. Намален ризик од метаболичен синдром и срцеви болести

Многу истражувања покажаа дека диетите со низок внес на јаглехидрати се поефикасни во намалувањето на одредени метаболички и срцеви заболувања, во споредба со диетите со низок внес на маснотии.

4. Намален ризик за Тип-2 Дијабетес

И покрај растечките стапки на дијабетес тип-1 и тип-2, медицинската заедница генерално не е успешна во намалување на бројот на засегнатите лица или сериозноста на апликациите. Додека рецептите за лекови за дијабетес продолжуваат да се искачуваат, постои едноставна, ефективна и ефтина стратегија за која се докажува дека помага кај дијабетичарите: Намалување на количината на шеќер и скроб во исхраната!

5. Помага во борбата против ракот

Исхраната со рафинирани јаглехидрати и шеќери придонесува за оштетување на слободните радикали и ги храни клетките на ракот, што придонесува за нивно брзо размножување. Овие диети можат да дејствуваат како природен третман на ракот, бидејќи драматично го намалуваат внесот на шеќер и на преработена храна.

6. Намалување на гладот

Една од најголемите придобивки од овие диети е тоа што јадењето повеќе здрави масти и протеини наместо шеќер и јаглени хидрати, го “гаси” грелинот, или познат уште како хормонот за контролирање на гладот.

7. Подобра дигестија

Помалку шеќер значи подобра дигестивна функција за повеќето луѓе, бидејќи шеќерот храни лоши бактерии кои можат да напредуваат во цревата. Многу зеленчуци, квалитетни протеини и здрави масти делуваат како храна за горење на маснотиите, која исто така помага да се храни дигестивниот тракт и да се намали бактерискиот раст.

8. Подобра регулација на хормоните

Веќе споменавме за позитивните ефекети кои оваа исхрана ги има врз хормоните како инсулин и грелин, но се чини дека оваа исхрана помага да се балансира функцијата на невротрансмитер кај некои луѓе и на тој начин се подобрува и расположението.


Е-маил адреса